Bir tarafta fiyatı ödeyemeyen vatandaş, diğer tarafta maliyetleri taşıyamayan esnaf… Peki bu sofranın kazananı kim?
Bir tarafta fiyatı ödeyemeyen vatandaş, diğer tarafta maliyetleri taşıyamayan esnaf… Peki bu sofranın kazananı kim?
Bugün dışarıda yemek yemek birçok insan için sıradan bir alışkanlık olmaktan çıkıp hesap yapılması gereken bir karara dönüştü.
Vatandaş menüye bakıyor, fiyatları karşılaştırıyor, bazen sipariş vermekten vazgeçiyor. Restoran işletmecisi kira, enerji, personel, hammadde ve vergi yükünü hesaplıyor. Üretici ise emeğinin karşılığını alabilmek için mücadele ediyor.
Herkes haklı olduğunu düşünüyor. Peki, bu denklemde kim rahat?
Bir tabak yemeğin fiyatını yalnızca işletmenin kârıyla açıklamak kolaycılıktır. Ancak her yüksek fiyatı da maliyetlerle açıklamak doğru değildir. Fiyatın içinde ne var, işletme ne kazanıyor, tüketici neye para ödüyor? Bunları konuşmadan sağlıklı bir değerlendirme yapamayız.
Asıl sorun, üreticiden tüketiciye uzanan zincirde herkesin giderek daha fazla sıkışmasıdır.
Restoranlar müşteri kaybediyor, vatandaş sofrasından kısmak zorunda kalıyor, üretici emeğinin karşılığını almakta zorlanıyor. Böyle devam ederse yalnızca işletmeler değil, yeme içme kültürümüz de zarar görecek.
Peki çözüm ne?
Yerel ve mevsimsel ürünleri daha fazla kullanmak, menüleri gereksiz yere şişirmemek, porsiyon ve fiyat dengesini doğru kurmak, israfı azaltmak ve şeffaf fiyat politikası oluşturmak…
Şeflerin de burada önemli bir sorumluluğu var. İyi mutfak yalnızca pahalı ürün kullanmak değildir. Doğru ürünü tanımak, maliyeti yönetmek, emeğe değer katmak ve ulaşılabilir lezzetler sunabilmektir.
İşletmecinin kazanamadığı, üreticinin emeğinin karşılığını alamadığı, vatandaşın da gönül rahatlığıyla sofrasına oturamadığı bir düzen sürdürülebilir değildir.
Unutmayalım; restoranın kapısından içeri giren müşteri yalnızca yemek satın almaz. Güven, kalite, emek ve adil bir fiyat bekler.
Bir tabak yemeği değerli yapan yalnızca içindeki malzemeler değil; arkasındaki emek ve o tabağa ulaşabilen insan sayısıdır.
Çünkü gastronomi sadece iyi yemek yapmak değil, iyi yemeği sürdürülebilir ve ulaşılabilir kılabilmektir.
Her lokma bir seçimdir; doğru seçin.
Sağlıkla, mutlulukla, afiyetle.
Akademisyen Şef Mevlüt ÖLMEZ
