Niğde'de yarım asrı aşan bir emeğin temsilcisi olan kalay ustası Mehmet Kaya, 7 yaşında başladığı mesleğini bugün hâlâ Eski Zahire pazarı sokakta sürdürmeye çalışıyor. 70 yıldır kalaycılık yapan Kaya, mesleğin geçmişteki canlı günlerinden bugüne büyük bir gerileme yaşadığını anlatarak, “77 yıldır okula da gitmedim. 7 yaşında başladım çıraklığa. Bir arkadaş getirdi, öyle başladım” sözleriyle hayat hikâyesini özetliyor.
Niğde’de 7 yaşında çıraklıkla başladığı kalaycılığı 70 yıldır sürdüren Mehmet Kaya, “Önceden bayramdan bağ göçüne kadar herkes bakırını kalaylatırdı, işler çok iyiydi” diyerek mesleğin altın dönemini anlatıyor. Plastik, alüminyum ve krom kullanımının artmasıyla işlerin “iyice kesildiğini” söyleyen usta, “30 tezgâhtan bir ben kaldım” sözleriyle kalaycılığın yok oluşuna dikkat çekiyor.
Eskiden kalaycılığın özellikle bayramlar ve mevsimsel göçler öncesinde yoğun ilgi gördüğünü belirten Kaya, “Önceden çok iyiydi. Bizim çıraklık dönemlerimiz de çok güzeldi. Bayramlarda kalaylatırlardı. Ramazan bayramında, Kurban bayramında, bağa göçerken kalaylatırlardı. Bağ’dan şehre göçerken kalaylatırlardı. Tertemiz kalaylatırlardı.” ifadelerini kullandı.
Günümüzde ise bakır kapların yerini plastik, alüminyum ve krom ürünlerin aldığını ifade eden usta, bu değişimin hem mesleği hem de insan sağlığını olumsuz etkilediğini savunarak, “İşler iyice kesildi. Aslında sakıncalı o plastik ama yiyorlar. Alüminyum, krom… Onlar sakıncalı aslında. Bakıra hiçbir şey olmaz. Birinci toprak, ikinci bakır.” dedi.
Kalaycılıkta kullanılan malzeme ve fiyatların da büyük değişim gösterdiğini dile getiren Kaya, “Çok fark etti. Önceden 30-35 liraydı kilosu benim çırak zamanımda, şimdi 4 bin lira” diyerek artan maliyetlere dikkat çekiyor.
Bakır kapların sağlık açısından önemine de değinen Kaya, alüminyum kullanımına karşı uyarılarda bulunuyor: “Önemi çok. Şimdi alüminyum çıktı, hastalık çoğaldı işte. Onda yemek yenmez aslında ama yiyorlar.” dedi.
Niğde’de yarım asırlık meslek yok oluyor
Yarım asrı aşan bir emeğin temsilcisi olan kalay ustası Mehmet Kaya, 7 yaşında başladığı mesleğini bugün hâlâ Niğde’de Eski Zahire pazarı sokakta sürdürmeye çalışıyor.
Muhabir: Begüm Özdemir
Yorumlar
Amazon Reklam İç Sayfalar


